Μια άλλη άποψη μέσα από γεγονότα…

Share

Πρόσφατα τελείωσα το διάβασμα ενός βιβλίου με τίτλοΤαξιδεύοντας στη Νήσο Κρήτη το 1817“.
Συγγραφέας του ο F.W. Sieber Αυστριακής καταγωγής που γεννήθηκε στην Πράγα το 1789 (και πέθανε το 1845). Σπούδασε ιατρική και ασχολήθηκε επιστημονικά με την βοτανική. Υπήρξε αντεπιστέλλον μέλος της Βοτανικής Εταιρείας του Regensburg, της Βασιλικής Ακαδημίας του Μονάχου και της Φυσιοδιφικής Εταιρίας των Παρισίων. Ηταν επίσης τακτικό μέλος της Ρωσικής Αυτοκρατορικής Ακαδημίας της Μόσχας.Ταξιδεύοντας στη Νήσο Κρήτη το 1817

Το βιβλίο είναι ευκολοδιάβαστο και με πολλές λεπτομέρειες. Πολύ ενδιαφέρουσα η περιήγηση του στο Λασίθι με μια από τις στάσεις του να είναι στην Κριτσά (θα ασχοληθώ σε άλλη ανάρτηση).

Παρά τα επιστημονικά κίνητρα του ταξιδιού, πολλά είναι τα στοιχεία για τους ανθρώπους και την ζωή εκείνη την εποχή. Πολλές και οι αναφορές για την αντιμετώπιση που είχαν οι χριστιανοί από τους μουσουλμάνους.

Μια και πριν λίγο καιρό είχα σχολιάσει το βιβλίο “ΚΡΗΤΗ ΜΟΥ” της Σαμπά Αλτινσάι1, θα ήθελα να παραθέσω μερικά αποσπάσματα από το βιβλίο του Sieber:

Οι Ελληνες δεν μπορούν να τους ανταγωνιστούν (τους Τούρκους). Τους επιτρέπουν να έχουν στην κατοχή τους λίγες ελιές, όπως δίνει κανείς λίγες δεκάρες στα μικρά παιδιά.

Εργάζονται (οι καλόγεροι) όλη την ημέρα, για να καταβροχθήσουν οι Τούρκοι το καλύτερο μέρος της σοδειάς τους. Πολλές φορές αυτοί έρχονται στη μονή και παίρνουν ότι θέλουν.

Λίγο πριν ένας Τούρκος είχε ζητήσει από τον Ελληνα ξενοδόχο “εικοσιτέσσερα γρόσια δώρο”. Οι Τούρκοι με την βάρβαρη νοοτροπία τους είνα συχνά πρόξενοι τέτοιων εκβιασμών στο νησί.

Οι Ελληνες θα ήταν διατεθειμένοι να δεχθούν πολλούς εκβιασμούς, αν αυτοί οι άθλιοι βάρβαροι δεν τους έκαναν να αισθάνονται συνεχώς εξαρτημένοι με τόσο εξευτελιστικό τρόπο. Είναι αφόρητο για έναν μορφωμένο να βρεθεί στην ανάγκη να ζητήσει οτιδήποτε από έναν άξεστο νεόπλουτο, ή για κάποιον που έχει πέσει άδικα σε φτώχεια να έχει έναν Εβραίο σαν πιστωτή του. Και δύο αυτών οι περιπτώσεις είναι αξιολύπητες. Η καταπίεση όμως των Ελλήνων είναι πολύ εντονότερη. Ο πλουσιότερος Ελληνας δεν διαθέτει καμιά προστασία από τις προσβολές του φτωχότερου Τούρκου ζητιάνου.

Είχε φτάσει προ ολίγου ένας παπάς για να ενημερώσει τον ηγούμενο ότι κάποιοι Τούρκοι είχαν εισβάλει στη μονή. Είχαν αρπάξει τα αποθέματα σε ψωμί, κρέας και κρασί, για να καλύψουν τις ανάγκες τους, ενώ περίμεναν ανυπόμονα τη συγκομιδή που πλησίαζε… ενώ είχα μια συζήτηση με τον εξαίρετο επίσκοπο στο Μελιδόνι, μπήκε στο δωμάτιο ένας χυδαίος Τούρκος… απαίτησε να του φέρουν να φάει… κάθισε άκομψα σε μια καρέκλα, ανακατεύτηκε στη συζήτηση, συμπεριφερόταν σαν να ήταν δικό του το σπίτι, και τέλος πήγε για ύπνο. Ωστόσο, αυτό το επεισόδιο δεν ήταν προμελετημένη προσβολή, αλλά απλή συνήθεια.

Οι ιδιοκτήτες είχαν τοποθετήσει συμβολικά λίγα πλατιά βότσαλα με τάξη κάτω από τα πιεστήρια (του λαδιού) και είχαν δέσει μερικά τσόφλια αυγών στην άκρη ενός ξύλου… σαν να έλεγαν “μας λιώσατε τα ίδια μας τα κόκαλα, τώρα λιώστε και τα βότσαλα. Λεηλατήσατε τα σπίτια μας, τώρα πάρτε τα άδεια τσόφλια”.

Αργόσχολοι Τούρκοι στρατιώτες μαζεύονταν στις πόλεις, κάθονταν μπροστά στα καφενεία και κακομεταχειρίζονταν τους Ελληνες. Οσο γιορτάζεται το Μπαϊράμι… κατά το έθιμο γυρνάνε με όπλα και πυροβολούν στους δρόμους. Μια μέρα περνούσε… ένας γέρος παπάς, οπότε ένας απ’ αυτούς τους απάνθρωπους Τούρκους του είπε να βγάλει το καπέλο του και να το τοποθετήσει πάνω σ’ ένα στύλο, για να δοκιμάσει το όπλο του… Ο Τούρκος αντί να σημαδέψει το καπέλο, πυροβόλησε το γέροντα και είπε γελώντας ότι αστόχησε.

Υπάρχουν και άλλες αναφορές που δείχνουν ότι τα πράγματα δεν ήταν ρόδινα και οι σχέσεις Ελλήνων και Τούρκων καθόλου καλές, για να μην πω μόνιμα εχθρικές. Η καταπίεση και η ανισότητα ήταν έντονη και εμφανής που ο περιηγητής δεν μπορούσε να αποφύγει να την επισημαίνει πολύ συχνά.
Βεβαίως
υπήρχαν και εξαιρέσεις, αλλά σίγουρα η κατάσταση που περιγράφεται στον βιβλίο της Σαμπά Αλτινσάι, απέχει κατά πολύ (ίσως όχι από πρόθεση) από τα περιγραφόμενα στο βιβλίο του Sieber, που κρίνοντας και από τον τρόπο γραφής του, νομίζω ότι περιγράφει με κάθε ειλικρίνεια την τραγική πραγματικότητα.

Share

admin

Τις πληροφορίες για το πρόσωπο μου, τις έχω γράψει στην επιλογή του Ιστολογίου ("Για μένα")....

Μπορεί επίσης να σας αρέσει...

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.